دانش قبلی

به نام ایزد متعال

.

دو دوانشمند به نام های سانفورد و گارود در تحقیق خود در سال 1981 متن کوتاهی ، جمله به جمله ، به خوانندگان دادند. متن آنها با دو جمله ی زیر شروع می شود :

John was on his way to school last Friday.

He was really worried about the math lesson.

اکثر افرادی که از آنها خواسته شد این جملات را بخوانند ، گفتند که آنها چنین می پندارند که جان ، شاگرد مدرسه است . از آنجایی که این موضوع به صورت مستقیم در متن نیامده است ، پس باید به نوعی استنباط باشد . خوانندگان دیگر استنباط های دیگری به عمل آوردند مبنی بر اینکه : جان  پیاده می رود یا جان با اتوبوس می رود . مسلم است که این استنباط ها از دانش قراردادی ما ( در جمله ی انگلیس زبان ) درباره ی " به مدرسه رفتن " نشأت می گیرد و هیچ خواننده ای نگفت که جان دارد شنا می کند یا در قایق است ؛ اگرچه احتمال ایجاد معنای هردوی اینها به لحاظ فیزیکی می رفت .

یک جنبه ی جالب  از استنباطهای گزارش شده توسط خوانندگان این متن ، این چنین بود که این معانی محتمل یا امکان پذیر در صورتی که در جملات بعدی جا نیفتد ، توسط خوانندگان به سرعت مردود شمرده می شود . در زیر جمله ی بعدی متن داده شده است .

Last week he had been unable to control the class.

اکثر خوانندگان متن در هنگام خواندن این جمله ، گفتند که در واقع جان معلم است و اینکه خیلی خوشحال نیست . بسیاری گفتند که او احتمالن برای رفتن به مدرسه در حال رانندگی بوده است . سپس جمله ی بعدی در متن ارائه شد :

It was unfair of the math teacher to leave him in charge.

ناگهان جان همان شاگرد محصل می شود ، و این استنباط که او معلم است به سرعت رد می شود . جمله ی پایانی متن ، باعث تعجب خوانندگان می شد .

After all, it is not a normal part of a janitor's duties.

 البته این نوع متن و شیوه ی ارائه ی آن ، یعنی جمله به جمله ، تصنعی است . ولی این تمرین برای برخی بینش ها راجع به نحوه ی " ساختن " تعابیر از آنچه در واژه های نوشته شده روی کاغذ ارائه می دهد ، به دست می دهد . یعنی ، بر اساس توقعات ما مبنی بر اینکه در واقع چه اتفاقی عمومن رخ می دهد ، عملن متن را خلق می کنیم . محققان برای توصیف این پدیده اغلب از مفهومی به نام " طرحواره " یا " طرحواره ی پویا " بهره می جویند .

 

                                                                                                      بررسی زبان

                                                                                                        جورج یول

                                                                                                      علی بهرامی

 

ترجمه :

جمعه ی گذشته جان در راه رفتن به مدرسه بود .

او خیلی دلواپس درس ریاضیات بود .

هفته ی پیش او نتوانسته بود کلاس را کنترل کند .

منصفانه نبود که معلم ریاضی او را به کار گماشته بود .

هرچه باشد این جزو وظایف معمول یک فراش نیست .

 

                                                                                                     

.

   + نویسنده - ۱:٠٠ ‎ق.ظ ; شنبه ٧ خرداد ۱۳٩٠